แหล่งท่องเที่ยวเชียงใหม่ : ถ้ำเมืองออน
ถ้ำเมืองออน ตั้งอยู่ที่อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ ไม่ไกลจากน้ำพุร้อนสันกำแพง เป็นถ้ำขนาดใหญ่เป็นโพรงอยู่ใต้ภูเขาหินปูน ภายในถ้ำเมืองออนมีหินงอกหินย้อยที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ และมี “พระธาตุนมผา” ซึ่งเป็นหินงอกบรรจุพระเกศาขององค์สัมมาสัมพุทธเจ้า นับได้ว่าเป็นพระธาตุที่มีความแปลกและงดงามมาก เนื่องจากมาจากธรรมชาติมิใช้สิ่งก่อสร้างของมนุษย์
ตามตำนานกล่าวไว้ว่าในอดีตพระพุทธเจ้าได้เดินธุดงค์เผยแพร่คำสอนผ่านมายังเมืองหริภุญชัย แล้วขึ้นเหนือมายังถ้ำดอยศิลาซึ่งเป็นชื่อเดิมของถ้ำเมืองออน ได้มีพญานาคที่สิงสถิตอยู่ภายในถ้ำแปลงกายเป็นมนุษย์แล้วได้นำเอาผลไม้และน้ำผึ่งป่าถวายแด่พระพุทธเจ้า เมื่อท่านรับเอาแล้วก็ถวายพรแก่พญานาค พญานาคจึงมีความปิติยินดีจึงขอเอาเกศาธาตุพระพุทธเจ้ามาตั้งไว้ในพระธาตุนมผาเพื่อเป็นที่กราบไหว้สักการะบูชาภายในถ้ำ ต่อมาในปี พ.ศ. 2471 ท่านครูบาศรีวิชัยได้ธุดงค์มาพบถ้ำแห่งนี้ จึกชักชวนผู้มีจิตศรัทธาสร้างถนนและบันไดขึ้นสู่ปากถ้ำและได้เปลี่ยนชื่อถ้ำเป็น “ถ้ำเมืองออน” ในที่สุด
การเดินเที่ยวถ้ำเมืองออนนั้นจากจุดจอดรถตเองเดินขึ้นบันไดพญานาค 187 ขั้น เข้าสู่ปากถ้ำ ก่อนที่จะต้องเดินลงเข้าสู่ถ้ำ เส้นทางค่อนข้างชันและแคบแม้จะมีบันได บางช่วงต้องแทรกตัวหลบผนังหินภายในถ้ำ การเยี่ยมชมควรใช้ความระมัดระวัง ตลอดทางมีไฟตามทาง ใช้เวลาเดินเที่ยวราวครึ่งชั่วโมงถึงหนึ่งชั่วโมง
จุดต่างๆที่น่าสนใจบริเวณถ้ำเมืองออนนอกจากพระธาตุนมผา ได้แก่ พระสถูปครูบาศรีวิชัยที่ตั้งอยู่ที่บริเวณปากถ้ำ ถ้ำฤาษี หินงอกหินย้อยรูปร่างต่างๆอาทิ ไดโดนเสาร์ แมวหิน หัวสิงโต น้ำหยดนมผา กระโถนฤาษี เต่าหิน หัวพญานาค บัวพันชั้น ทรายหลายแล้ง ไม้สักล้านปี พระพุทธรูปต่างๆที่อยู่ภายในถ้ำ พระเจ้าลี้ลับ พระกรุณาไชยาสน์ พระพุทธเจ้านั่งบัว นอกจากนั้นจากปากถ้ำสามารถเดินขึ้นไปอีก 700 กว่าขั้นเพื่อนมัสการหลวงพ่อทันใจและชมวิวทิวทัศน์ที่สวยงาม