ม่อนแจ่ม และโครงการหลวงหนองหอย

ม่อนแจ่มเป็นสันเขาที่มีลักษณะเป็นลานดอกไม้เมืองเหนือ ใช้เวลาเดินเล่นไม่นานก็เสร็จ เมื่อมองชมวิวจากม่อนแจ่มด้านหนึ่งจะเห็นที่ราบเขตอำเภอแม่แตง ในวันที่ฟ้าเปิดสามารถเห็นดอยหลวงเชียงดาวและเมือกเเขาอีกหลายๆเทือก อีกด้านจะเห็นวิวแปลงเกษตรชาวบ้านและยอดดอยอินทนนท์ได้

ม่อนแจ่มยังเป็นแคมปิ้งรีสอร์ทที่เน้นการนอนอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ โดยมีลักษณะเป็นเต้นท์ มีอุปกรณ์อำนวยความสะดวกและห้องน้ำให้ นักท่องเที่ยวอาจหาทางเลือกที่พักแบบอื่นๆบนบริเวณม่อนใกล้เคียงที่ห่างกันไม่ไกล ที่ม่อนแจ่มยังมีลักษณะเป็นร้านอาหารซึ่งหากดูเมนูแล้วก็คงไม่คิดว่าเราจะไดเห็นเมนูนอินเตอร์ผสมท้องถิ่นบนดอยสูง ซึ่งวัตถุดิบที่นำมาปรุงอาหารเป็นผลผลิตที่ปลูกเอง หรือรับมาจากชาวบ้านรอบๆพืนที่และของโครงการหลวง การนั่งทานจะมีทั้งโต๊ะนั่ง และนั่งร้านชมวิวชิลๆแบบ outdoor ใครที่มาเดินเล่นยังมีโอกาสเห็นเด็กชาวบ้านน่ารักสดใสแต่งตัวชุดพื้นเมืองรอให้เราไปถ่ายรูปเล่นด้วย

ใครที่จะมาช่วงเทศกาลต้องทำใจในเรื่องปริมาณนักท่องเที่ยว เพราะบริเวณโต๊ะให้นั่งทานและที่จอดรถมีจำกัด นอกจากนั้นการที่รถติดบนทางขึ้นดอยอาจทำให้การเดินทางมาม่อนแจ่มในช่วงเทศกาลไม่สนุกได้

เส้นทางขึ้นมาก่อนถึงม่อนแจ่มเป็นทางขึ้นเขาค่อนข้างชันและผ่านชุมชน โปรดขับด้วยความระมัดระวัง นอกจากนั้นการลุยเข้าแปลงเกษตรของชาวบ้านเพื่อถ่ายรูปนั้นเป็นสิ่งที่ควรพึงระมัดระวัง เพราะจะทำให้ผลผลิตทางการเกษตรของชาวบ้านเสียหายได้

ไร่กะหล่ำปลีบริเวณม่อนแจ่มและโครงการหลวงหนองหอยมีความสวยงามไม่น้อยหน้าที่ภูทับเบิก จ.เพชรบูรณ์ ตั้งอยู่รายรอบพื้นที่ของโครงการหลวงทั้งหมด นักท่องเที่ยวสามารถจอดรถเดินชม ในทุกๆวันชาวไร่จะเข้ามาเก็บกะหล่ำปลีส่งขายทั้งโครงการหลวงและนำไปส่งขายต่ออีกทอด มีเก็บตลอดวัน

ส่วนนักท่องเที่ยวที่อยากจะพักที่บริเวณรอบม่อนแจ่ม ก็เป็นอีกทางเลือกที่ทำได้ มีที่พักตามบริเวณม่อนต่างๆ อาทิ ม่อนอิงดาว ม่อนวิวงาม ม่อนตะวัน ฯ ซึ่งอยุ่ท่ามกลางธรรมชาติและไร่กะกล่ำปลี

ม่อนล่องเป็นจุดชมวิวที่สูงที่สุดของอำเภอแม่ริม สูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ 1,400 เมตร อยู่ห่างจากม่อนแจ่มขึ้นไปไม่ไกลประมาณ 3 กิโลเมตร เป็นจุดชมทะเลหมอกบนหน้าผาคล้ายภูชี้ฟ้า และยังสามารถชมทิวทัศน์ของพื้นที่โครงการหลวงและพระอาทิตย์ตกในฤดูหนาวเป็นมุมกว้าง  เส้นทางขึ้นเป็นทางดินลูกรัง ควรใช้รถขับเคลื่อนสี่ล้อ นักท่องเที่ยวสามารถใช้บริการรถ 4×4 ที่ซุ้มตรงทางเข้าม่อนแจ่ม ค่าบริการประมาณ 400 บาท (Update Jul 2013) หรือนักท่องเที่ยวสามารถลองเล่นม้าลากเลือนที่มีไว้ให้บริการด้วยเช่นกัน

ที่ม่อนล่องมีตำนานเล่าขานทางประวัติศาสตร์ของขุนหลวงวิลังคะทุกๆ ปีจะมีการจัดงานไหว้สาขุนหลวงวิลังคะที่ดอยม่อนล่อง